Leksykon IT › Sprzęt › Mercedes-Euklid

Mercedes-Euklid

Sprzęt Svenska → Zaktualizowano: 2026-10-06
Więcej informacji
Twórca
Christel Hamann
Rok
1905 (model VII 1913)
Typ
Mechaniczna maszyna licząca
Producent
Mercedes Büromaschinen-Werke, Zella-Mehlis

Maszyna licząca, która potrafiła dzielić bez kręcenia korbą i liczenia obrotów przez operatora — a robiła to własnym, odrębnym mechanizmem napędu.

Christel Hamann z Berlina zaprojektował maszynę w 1905 roku, a Mercedes Büromaschinen-Werke w Zella-Mehlis produkowały ją od roku następnego. Nowością był napęd: dźwignia proporcjonalna o przesuwnym punkcie obrotu, tak że jeden obrót korby dawał skok proporcjonalny do ustawionej cyfry. Walec schodkowy Leibniza i koło zębate Odhnera rozwiązują ten sam problem kołami zębatymi; odpowiedź Hamanna była cichsza i znosiła szybką pracę.

Model VII z 1913 roku uchodzi za pierwszy masowo produkowany kalkulator z w pełni automatycznym dzieleniem. Ustawiało się dzielną i dzielnik, pociągało raz, a maszyna sama wykonywała odejmowania i przesunięcia karetki, aż iloraz stanął w rejestrze. Wcześniej dzielenie było procedurą ręczną: operator liczył obroty korby i pamiętał cyfry w głowie. Maszyna stała się standardowym wyposażeniem europejskich biur rachunkowych w okresie międzywojennym — czyli na biurkach, przy których ludzcy komputerzy liczyli ręcznie astronomię i balistykę.

← Wróć do leksykonu