Menedżer ekranu logowania
Program, który uruchamia serwer X lub kompozytor, rysuje ekran logowania i przekazuje ekran sesji graficznej.
Na konsoli tekstowej logowaniem zajmują się getty i login; menedżer ekranu logowania (ang. display manager) to ich graficzny odpowiednik. Uruchamia serwer X, a dziś raczej kompozytor Wayland, rysuje okienko logowania, sprawdza hasło przez PAM i startuje sesję jako właściwy użytkownik. Po jej zakończeniu sprząta i pokazuje okienko od nowa. Pierwszy był XDM z 1988 roku, który przez XDMCP obsługiwał też terminale X w sieci.
Środowiska graficzne szybko napisały własne: dtlogin dla CDE, KDM dla KDE, GDM dla GNOME. Przyniosły motywy, listy użytkowników ze zdjęciami, wybór sesji, automatyczne logowanie i przełączanie użytkowników bez wylogowania; szare okienko stało się osobną kategorią oprogramowania. Później pojawiły się LightDM (2010), niezależny od środowiska, oraz SDDM (2013), który zastąpił KDM. Kto uruchamia X ręcznie przez startx, pomija całą tę warstwę — i dlatego niektórzy wciąż tak robią.