XKB
De X Keyboard Extension, een toetsenbordindelingssysteem dat het vensterysteem waarvoor het gemaakt is heeft overleefd.
Het kernprotocol van X11 had een eenvoudige tabel die keycodes aan symbolen koppelde, te bewerken met xmodmap. Daarmee ging het slecht bij talen die meerdere indelingen, dode toetsen en tekens op een derde niveau nodig hebben. XKB kwam in 1994 met X11R6 en voegde groepen voor meerdere indelingen toe, toetstypen en een regeldatabase waarin een configuratie wordt beschreven met model, indeling, variant en opties — setxkbmap -layout us -option ctrl:nocaps.
Het bestandsformaat staat bekend als slecht leesbaar, en weinig mensen hebben ooit een indeling van nul af geschreven zonder er spijt van te krijgen. Maar het werkte goed genoeg om te overleven: Wayland-compositors lezen dezelfde database via libxkbcommon. Keycodes blijven beperkt tot 8–255, een erfenis van het kernprotocol waardoor sommige multimediatoetsen X-programma's nooit bereiken.