IT-lexicon › Hardware › Waterintegrator

Waterintegrator

Hardware Svenska → Bijgewerkt: 2026-10-05
Meer info
Gemaakt door
Vladimir Lukyanov
Jaar
1936
Type
Analoge computer

Een Sovjetcomputer die differentiaalvergelijkingen oploste met water in onderling verbonden vaten: het waterpeil was de variabele en de stroom de afgeleide.

Loekjanov bouwde hem in 1936 voor een uiterst concreet probleem: pas gestort beton bij Sovjetspoorwegprojecten scheurde doordat de uithardingswarmte ongelijk verdeeld raakte, en de warmtevergelijking was met de hand niet snel genoeg op te lossen. Zijn oplossing was de vergelijking fysiek na te bouwen. Vaten van plexiglas en plaatstaal worden verbonden door buizen waarvan de vernauwing overeenkomt met de thermische weerstand van het materiaal; vul je de vaten en laat je los, dan stellen de waterpeilen zich in volgens exact dezelfde partiële differentiaalvergelijking als de temperatuur. Het antwoord lees je af op een glazen schaal.

De machine rekent niet, ze bootst na. Ze was ook eenvoudig te herprogrammeren — wissel buizen en vaten en je hebt een andere vergelijking — wat haar een lang leven gaf ver buiten het beton. Seriematige varianten onder de aanduiding IGL werden tot in de jaren tachtig gebruikt voor permafrost, mijnventilatie, oliveldstromen en koeling van raketmotoren, tientallen jaren nadat digitale machines ze overbodig hadden moeten maken.

← Terug naar het lexicon