IT-lexicon › Programmeren › Physical-modelingsynthese

Physical-modelingsynthese

Programmeren Svenska → Bijgewerkt: 2026-10-27

Synthese die het instrument zelf simuleert, de snaar, de buis, de klankkast, in plaats van het geluid na te bootsen.

In plaats van een toon als golfvormen te beschrijven, berekent het model wat er gebeurt als een hamer een snaar laat trillen of een luchtstroom een buis tot resonantie brengt. Het Karplus-Strong-algoritme uit 1983 liet zien hoe goedkoop dat kan: een korte ruisstoot die door een vertragingslijn met een eenvoudig laagdoorlaatfilter circuleert, klinkt griezelig veel als een getokkelde snaar. Julius O. Smith van CCRMA aan Stanford veralgemeniseerde het idee tot digitale waveguides.

Yamaha nam licentie op het werk en bracht in 1994 de VL1 uit, een synthesizer die kon ademen, overblazen en piepen als een saxofoon, maar slechts twee stemmen had en navenant geprijsd was. De winst is expressiviteit: het model reageert op hoe er gespeeld wordt, niet alleen op welke toets. Pianoteq, in 2006 gelanceerd, rendert een complete piano zonder één sample, en de installatie past in enkele tientallen megabytes.

← Terug naar het lexicon