Xwayland
Serwer X, który sam jest klientem Waylanda, dzięki czemu stare programy X działają na pulpicie Wayland, nie zauważając zmiany.
Wayland miał zastąpić X11, ale nikt nie zamierzał przepisywać trzydziestu lat oprogramowania. Rozwiązaniem stało się uruchamianie przez kompozytor, na żądanie, serwera X zbudowanego z tego samego kodu co X.Org Server, który zamiast rysować na ekranie przekazuje każde okno X kompozytorowi jako powierzchnię. Program X widzi zwykły wyświetlacz, a kompozytor — jeszcze jednego klienta.
Xwayland włączono do serwera X.Org w 2014 roku, a od 2021 wydawany jest jako osobny pakiet — w praktyce to jedyna część X.Org, która nadal jest aktywnie rozwijana. Szwy widać wszędzie tam, gdzie X pozwalał na więcej niż Wayland: programy do przechwytywania ekranu, globalne przechwytywanie klawiatury i narzędzia takie jak xdotool widzą tylko inne okna X, a skalowanie na ekranach HiDPI bywa rozmyte.