RandR (xrandr)
Rozszerzenie X11, dzięki któremu można zmieniać rozdzielczość, obracać obraz i podłączać monitory bez restartowania X-a.
Resize and Rotate zaprojektowali Jim Gettys i Keith Packard około 2001 roku, gdy palmtopy i laptopy uświadomiły wszystkim, że ekran nie zawsze ma ten sam rozmiar. Przed RandR nowa rozdzielczość oznaczała często edycję pliku konfiguracyjnego i restart serwera — wraz ze wszystkimi otwartymi programami.
Wersja 1.2 z 2007 roku była przełomowa: każde wyjście, np. HDMI-1 czy eDP-1, stało się osobnym obiektem, który można włączać, pozycjonować i obracać w działającym systemie. Dzięki temu RandR zastąpił Xinerama. Narzędzie wiersza poleceń xrandr --output HDMI-1 --auto --right-of eDP-1 stało się zaklęciem wpisywanym, gdy projektor w sali konferencyjnej odmawia współpracy. W Waylandzie zajmuje się tym sam kompozytor.