Xft

De eerste vijftien jaar van X11 woonden lettertypen op de server, aangeduid met XLFD en meestal als bitmaps. Xft draaide dat om. De applicatie leest zelf haar TrueType- en OpenType-bestanden via FreeType, rastert de glyphs met anti-aliasing of subpixelrendering en stuurt de afgewerkte beelden via de Render-extensie naar de server. Het kiezen van het bestand is het werk van fontconfig; dat verscheen in 2002 en begrijpt vragen als "een schreefloos lettertype met Cyrillisch".

Het verschil was meteen zichtbaar. KDE en GTK stapten begin jaren 2000 over, en de hoekige menu's die het handelsmerk van het Linux-bureaublad waren geweest, verdwenen binnen enkele jaren. De prijs was dat de netwerktransparantie van X wat minder elegant werd: lettertypen moesten nu bestaan waar het programma draaide, niet waar de gebruiker zat.