IT-lexicon › Hardware › Collator

Collator

Hardware Svenska → Bijgewerkt: 2026-10-03
Meer info
Gemaakt door
IBM
Uitgebracht
1937 (IBM 077)
Type
Unit-recordmachine
Functie
Samenvoegen en matchen

De ponskaartmachine die twee gesorteerde stapels tot één samenvoegde: merge sort in plaatwerk en rubberen wieltjes.

De IBM 077 verscheen in 1937 met twee invoerbakken en vier uitvoervakken. Ze las één kaart van elke stapel, vergeleek de kolommen die de operator had gekozen en liet de laagste kaart in het vak vallen voordat de volgende werd gelezen. Dat is precies de binnenste lus van een merge, enkele decennia voordat iemand het als algoritme opschreef. Twee gesorteerde stapels erin, één gesorteerde stapel eruit, een paar honderd kaarten per minuut.

Het tweede gebruik was matchen. Met een masterstapel in de ene bak en de transacties van die dag in de andere scheidde de machine treffers, missers en dubbelen in eigen vakken, wat neerkomt op het bijwerken van een database die niet bestaat. Samen met de sorteermachine maakte de collator extern sorteren mogelijk van datasets die veel groter waren dan een machine in één keer kon bevatten. Dat is dezelfde taakverdeling waar een moderne database-index op leunt, alleen werden de tussenresultaten met de hand van machine naar machine gedragen.

← Terug naar het lexicon