RAM disk
Wirtualny „dysk” w całości przechowywany w RAM-ie: ekstremalna szybkość odczytu i zapisu, ale znika po restarcie (jest ulotny). Przydaje się do plików tymczasowych, cache i danych roboczych, gdy liczy się szybkość, a trwałość nie.
Mechanizm: system operacyjny rezerwuje fragment RAM-u i udostępnia go jako system plików. W Linuksie to tmpfs (tam często leżą /tmp i /dev/shm) lub ramfs; w Windowsie służą do tego narzędzia firm trzecich. Zaleta: o rzędy wielkości szybciej niż nawet SSD NVMe — idealny na pliki robocze kompilacji, pliki tymczasowe baz danych, cache do montażu wideo. Cena: wszystko znika po restarcie lub utracie zasilania (pamięć ulotna), a dysk zjada pamięć roboczą. Od zwykłego bufora dyskowego systemu (działającego automatycznie) różni się tym, że jest jawnym, wydzielonym obszarem. tmpfs może też być wypychany do swapu przy niedoborze pamięci. Klasyczny trik przyspieszający krótkotrwałe procesy intensywnie korzystające z I/O. Powiązane ze swapem i zram.