Jefferson-schijf
Zesendertig houten schijven op een as, elk met een door elkaar gehusselde alfabetvolgorde. Uitgevonden door een toekomstige president, vergeten en een eeuw later opnieuw bedacht.
In de jaren 1790 beschreef Thomas Jefferson een apparaat met 36 schijven, elk met het alfabet in een eigen volgorde langs de rand. De volgorde van de schijven op de as is de sleutel. De zender draait ze tot de klaartekst op één rij staat en schrijft dan een willekeurige andere rij over; de ontvanger stelt de cijfertekst in en zoekt de ene rij die als taal leest.
Jeffersons schets belandde tussen zijn papieren en veranderde niets. De Fransman Étienne Bazeries bedacht het principe in 1891 opnieuw, en in 1922 nam het Amerikaanse leger het over als de M-94, met 25 aluminium schijven, in gebruik tot begin jaren veertig. Het ontwerp is polyalfabetisch maar periodiek, en met bekende klaartekst valt de schijfvolgorde te reconstrueren: dezelfde familie van zwakten die later de rotormachines fataal werd.