Fleißner-rooster
Een draaiend roostercijfer dat de klaartekst door gaten in een vier keer gedraaid sjabloon schrijft.
Het Fleißner-rooster is een transpositiecijfer. Een sjabloon met gaten wordt op een vierkant raster gelegd, de klaartekst wordt door de gaten geschreven en het sjabloon wordt tussen de rondes een kwartslag gedraaid, zodat elke cel precies één keer aan bod komt. Wat overblijft is een vierkant vol letters in een volgorde die willekeurig lijkt voor wie het sjabloon niet heeft.
Het is een verfijning van het oudere Cardano-rooster, dat maar één stand had. Door het draaien is het lastiger te reconstrueren, maar het principe blijft gelijk: wat door de gaten zichtbaar is, vormt de boodschap, en de rest is opvulling.