3D XPoint
Hızlı ama uçucu DRAM ile yavaş ama kalıcı NAND flash arasındaki boşluğu doldurmak için tasarlanan bellek teknolojisi (Intel + Micron, 2015) — bayt adreslenebilir, kalıcı ve flash’tan çok hızlı. Intel Optane adıyla satıldı; kârlı hacme hiç ulaşamadan 2022’de sonlandırıldı.
Vaat: RAM ile SSD arasında yeni bir “bellek sınıfı” — depolama gibi kalıcı, belleğe yakın hızda, yüksek dayanıklılık ve düşük gecikmeyle. Ürünler: Optane SSD’ler (hızlı önbellek/depolama) ve Optane Persistent Memory (DIMM biçimi; RAM gibi adreslenir ama kalıcıdır, bellek içi veritabanlarında sevildi). Sorun: üretimi pahalıydı, NAND ucuzlayıp DRAM hızlandıkça niş belirsizleşti ve Intel platformlarına bağımlıydı. Micron 2021’de ayrıldı, Intel Optane’i 2022’de bitirdi. Teknik olarak zarif bir ürünün ekonomi ve belirsiz pazar yüzünden ölmesinin klasik örneği. “Bellek katmanlama” rolünü kısmen CXL belleği devraldı. NVDIMM ile ilişkilidir.