Nomogram
Rysunek, który liczy: przyłóż linijkę do dwóch znanych wartości i odczytaj wynik tam, gdzie przecina trzecią skalę.
Francuz Maurice d'Ocagne zbudował pierwszy w 1884 roku, w 1891 nazwał dyscyplinę nomographie, a w 1899 opublikował jej traktat. Różnica względem suwaka logarytmicznego jest zasadnicza: suwak jest uniwersalny, ale wymaga od użytkownika znajomości procedury, podczas gdy nomogram rysuje się pod jeden konkretny wzór i odpowiada jednym ruchem. Każdy odczyta nomogram, nie wiedząc, jaki wzór za nim stoi — a dokładnie tego trzeba było, gdy obliczenie wykonywał artylerzysta, kierownik budowy czy pielęgniarka.
Drukowano je setkami tysięcy aż do kalkulatora kieszonkowego, a w kilku miejscach przetrwały. Dawkowanie leków, kliniczne skale ryzyka i wyważanie samolotów nadal ich używają z tych samych powodów, dla których je stworzono: bez baterii, czytelne przy słabym świetle, a odpowiedź błędna tysiąckrotnie widać od razu, bo linijka ląduje poza kartką.